Etapy Jerzego Mindera

Arkadiusz Morawiec

doi:10.18290/rh26741.2

Data publikacji : 2026-04-01

Tom 74 Nr 1 (2026)

Etapy Jerzego Mindera

Arkadiusz Morawiec

https://orcid.org/0000-0001-6424-1194

DOI: https://doi.org/10.18290/rh26741.2

Abstrakt

Artykuł dotyczy życia i twórczości Jerzego Mindera (1921–1944). Tragiczny los tego autora i jego skromny, lecz interesujący dorobek pisarski jest rozpatrywany w trzech kontekstach: pokolenia Kolumbów (pokolenia wojennego), literatury obozowej (głównie łagrowej) oraz formuły „zarażenia śmiercią”. W artykule, w którym odtworzono zarys biografii Mindera oraz omówiono jego teksty (zwłaszcza dotyczące łagru, nb. jedne z wcześniejszych w literaturze polskiej), zaproponowano poszerzenie formuły „pokolenie Kolumbów”, odnoszonej zwyczajowo do osób żyjących oraz tworzących pod okupacją niemiecką, i objęcie nią również autorów, których losy zostały naznaczone przez totalitaryzm sowiecki.

Słowa kluczowe:

Jerzy Minder, sowieckie obozy koncentracyjne, pokolenie Kolumbów, „zarażeni śmiercią”

Szczegóły

Bibliografia

Statystyki

Autorzy

Pobierz pliki

pdf

Wskaźniki altmetryczne

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Błoński, Jan. „Borowski i Herling. Paralela”. Tygodnik Powszechny, nr 21 (1991): 1, 7.

[Borowski, Tadeusz]. „Proszę państwa do gazu”. W: Janusz Nel Siedlecki, Krystyn Olszewski i Tadeusz Borowski, Byliśmy w Oświęcimiu, 93–111. Monachium: Oficyna Warszawska na Obczyźnie, 1946.

Czaplejewicz, Eugeniusz. Polska literatura łagrowa. Warszawa: PWN, 1992.

Danilewicz-Zielińska, Maria. „Polacy w Rosji. Literatura zsyłkowa”. W: Szkice o literaturze emigracyjnej półwiecza 1939–1989, 87–99. Wyd. 2 rozsz. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1999.

Drewnowski, Tadeusz. „Fałszywa paralela”. Polityka, nr 23 (1991): 10.

Dunin-Wąsowicz, Krzysztof. Obóz koncentracyjny Stutthof. Gdynia: Wydawnictwo Morskie, 1966.

Janowska, Ewa i Hanna Janowska. „Listy wojenne”. Dostęp 4.02.2025. https://zapispamieci.pl/ewa-i-hanna-kleinberg-listy/.

Janowska, Hanna. „Okaleczone drzewo”. Dostęp 4.02.2025. https://zapispamieci.pl/anna-janowska-cioncka-2/.

Jarosiński, Zbigniew. „Pokolenia literackie”. W: Słownik literatury polskiej XX wieku, red. Alina Brodzka, Janusz Sławiński, Mirosława Puchalska, Małgorzata Semczuk, Anna Sobolewska, Ewa Szary-Matywiecka, 825–833. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich–Wydawnictwo PAN, 1993.

Jastrzębski, Zdzisław. Literatura pokolenia wojennego wobec dwudziestolecia. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1969.

kjw [Wyka, Kazimierz]. „Zarażeni śmiercią”. Odrodzenie 4, nr 7 (1947): 11.

„Kleinberg family papers”. United States Holocaust Memorial Museum. Dostęp 9.02.2025. https://collections.ushmm.org/search/catalog/irn42758?rsc=27611&cv=0&x=1232&y=787&z=4.9e-4.

Lipski, Leo. „Dzień i noc (na otwarcie kanału Wołga–Don)”. W: Dzień i noc (Opowiadania), 11–40. Paryż: Instytut Literacki, 1957.

Morawiec, Arkadiusz. Polska literatura obozowa. Rekonesans. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2023.

Nel Siedlecki, Janusz, Krystyn Olszewski i Tadeusz Borowski. Byliśmy w Oświęcimiu. Monachium: Oficyna Warszawska na Obczyźnie, 1946.

Ochotin, Nikita i Arsenij Roginski, red. Łagry. Przewodnik encyklopedyczny. Tłum. Romuald Niedzielko. Warszawa: Ośrodek „Karta”, 1998.

Paprocki, Stanisław J. „Literatura dokumentarna w czasopismach”. W: Literatura polska na obczyźnie 1940–1960, t. 2, red. Tymon Terlecki, 35–167. Londyn: B. Świderski, 1965.

Rodak, Paweł. Wizje kultury pokolenia wojennego. Wrocław: Funna, 2000.

Różewicz, Tadeusz. „Ocalony”. Odrodzenie 3, nr 15 (1946): 5.

Sariusz-Skąpska, Izabella. Polscy świadkowie GUŁagu. Literatura łagrowa 1939–1989. Kraków: Universitas, 2002.

Siewierski, Henryk. Spotkanie narodów. Paryż: Instytut Literacki, 1984.

Skarga, Barbara. „Świadectwo «Innego świata»”. Kultura Niezależna, nr 19 (1986): 41–49.

Sucharski, Tadeusz. Literatura polska z sowieckiego „domu niewoli”. Poetyka. Aksjologia. Twórcy. Kraków: Instytut Literatury, 2021.

Taylor, Nina. „Proza zsyłkowa”. W: Literatura emigracyjna 1939–1989, t. 1, red. Józef Garliński, Zdzisław Jagodziński, Józef K. Olejniczak, Ireneusz Opacki, Marek Pytasz, 261–289. Katowice: Wydawnictwo Naukowe „Śląsk”, 1994.

Terlecki, Tymon. „«Alle Juden raus!»…”. Wiadomości Polskie Polityczne i Literackie 4, nr 45 (1943): 1–2.

Tomaszewski, Feliks. Syberia i rosyjska/radziecka Północ. Niekończąca się gra: zakrywanie – odsłanianie. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, 2020.

Trzebiński, Andrzej. Pamiętnik. Warszawa: Iskry, 2001.

Wyka, Kazimierz. Krzysztof Baczyński (1921–1944). Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1961.

„Wywiad z panem Aleksandrem Ziemnym” [z 19.–20.01.2004], rozm. Marta Janczewska. Dostęp 4.02.2025. https://studylibpl.com/doc/661120/wywiad-z-panem-aleksandrem-ziemnym--19-stycznia.