W oczekiwaniu na październik. XX Zjazd Komunistycznej Partii Związku Sowieckiego i wydarzenia czerwcowe 1956 r. w Polsce na łamach emigracyjnego dziennika „Narodowiec”

Zbigniew Girzyński

doi:10.18290/sp2546.17

Published : 2026-01-08

Vol. 46 (2025)

Looking Forward to October. The 20th Congress of the Communist Party of the Soviet Union and the June 1956 Events in Poland in the Pages of the Emigration Journal “Narodowiec”

Zbigniew Girzyński

https://orcid.org/0000-0002-8649-312X

DOI: https://doi.org/10.18290/sp2546.17

Abstract

In the first half of the 20th century, there were around 500,000 Poles living in France. They were mainly miners. To meet the needs of the Poles living in France, Michał Kwiatkowski published the journal “Narodowiec”. The pages of this newspaper covered issues both related to the life of Poles in France and issues concerning the situation in Poland, the Soviet Union and other countries of the communist bloc. Important events for the history of communism in Europe took place in 1956, culminating in the so-called October Breakthrough, which brought Władysław Gomułka to power in Poland. Before this happened, other important events took place in the first half of 1956, such as the 20th Congress of the Communist Party of the Soviet Union and the Poznan workers' uprising. The journal “Narodowiec”, published in France for Poles living there, covered all these matters meticulously for its readers.

Keywords:

Communism, Poland, France, emigration, press, October 1956, June 1956, “Narodowiec”

Details

References

Statistics

Authors

Download files

pdf (Język Polski)

Altmetric indicators

Cited by / Share

Licence

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

References

Brożek A., Ruchy migracyjne z ziem polskich pod panowaniem pruskim w latach 1850-1918, [w:] Emigracja z ziem polskich w czasach nowożytnych i najnowszych (XVIII-XX w.), red. A. Pilch, Warszawa: PWN 1984, s. 141-195.

Cieślak T., Westfalia jako ośrodek polskiego czasopiśmiennictwa, „Rocznik Historii Czasopiśmiennictwa Polskiego” 12(1973), z. 2, s. 179-185.

Conquest R., The Great Terror, Oxford: Oxford University Press 2008.

Duraczyński E., Turkowski R., O Polsce na uchodźstwie. Rada Narodowa Rzeczypospolitej Polskiej 1939-1945, Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe 1997.

Elmer B., Winowajcy klęski wrześniowej, Warszawa: Wiedza 1946.

Girzyński Z., „Narodowiec” 1944-1966. Przyczynek do dziejów najdłużej ukazującego się (1909-1989) polskiego dziennika w Europie, [w:] Między Drugą a Trzecią Rzeczpospolitą. Studia i materiały z najnowszej historii Polski i powszechnej dedykowane Profesorowi Ryszardowi Kozłowskiemu w 70. rocznicę urodzin, red. M. Czyżniewski, M. Golon, R. Sudziński, Toruń: Wydawnictwo UMK 2010, s. 397-411.

Girzyński Z., Emigracyjny dziennik „Narodowiec” wobec „przełomu październikowego” w Polsce, „Pamięć i Sprawiedliwość” 2024, nr 1 (43), s. 264-278.

Girzyński Z., Inne spojrzenie na kraj. Tygodnik „Sztandar Polski” jako próba alternatywnego prezentowania spraw polskich na emigracji we Francji w latach 1945-1946, [w:] Emigracja polska wobec problemów przebudowy i sowietyzacji kraju po drugiej wojnie światowej, red. R. Sudziński, Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek 2007, s. 173-186.

Girzyński Z., Między Londynem a Warszawą. Polacy we Francji w polityce rządu uchodźczego i władz Polski Ludowej w latach 1944-1956, Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek 2018.

Girzyński Z., Polska-Francja 1945-1950, Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek 2005.

Jarosz D., Pasztor M., Robineau, Bassaler i inni. Z dziejów stosunków polsko-francuskich w latach 1948-1953, Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek 2001.

Kołodziej E., Dzieje Polonii w zarysie 1918-1939, Warszawa: Książka i Wiedza 1991.

Nowak P., Michał Franciszek Kwiatkowski, [w:] Słownik biograficzny polskiego katolicyzmu społecznego, red. R. Łatka, Warszawa: Neriton 2020, s. 266-273.

Paczkowski A., Prasa polska we Francji (1918-1940), „Rocznik Historii Czasopiśmiennictwa Polskiego” 8(1972), z. 4, s. 521-536.

Rabiński J., Michał Franciszek Kwiatkowski (1883-1966), [w:] Słownik biograficzny polskiego państwa na uchodźstwie, red. J. Rabiński, M. Dworski, t. 1, Lublin: Wydawnictwo KUL 2022, s. 183-189.

Stefańska W.M., Polskie wychodźstwo zarobkowe w Zagłębiu Ruhry, „Przegląd Polonijny” 1996, z. 3, s. 91-98.

Tarka K., Emigranci na celowniku. Władze Polski Ludowej wobec wychodźstwa, Łomianki: Wydawnictwo LTW 2012.

Topolska M.B., „Narodowiec” – największy dziennik wychodźstwa polskiego we Francji w latach 1936-1939, „Przegląd Zachodni” 1983, nr 3, s. 139-151.

Topolska M.B., Obraz Polski w opiniach oraz informacjach prasowych największego dziennika polskiego we Francji „Narodowca” w latach 1936-1939, „Przegląd Zachodni” 1986, nr 3/4, s. 146-166.

Turkowski R., Michał Kwiatkowski – dziennikarz i polityk emigracyjny polskiej w Niemczech i Francji (1883-1966), [w:] E scientia et amicitia. Studia poświęcone profesorowi Edwardowi Potkowskiemu, Warszawa–Pułtusk: Wyższa Szkoła Humanistyczna 1999, s. 207-218.

Ziętara P., Emigracja wobec Października. Postawy polskich środowisk emigracyjnych wobec liberalizacji w PRL w latach 1955-1957, Warszawa: Wydawnictwo LTW 2001.