Parafia personalna jako nadal aktualna struktura duszpasterstwa polonijnego w Kanadzie

Michał Mraczek

doi:10.18290/sp2546.26

Published : 2026-01-08

Vol. 46 (2025)

Personal Parish as a Still Relevant Structure of Polish Pastoral Care in Canada

Michał Mraczek

https://orcid.org/0000-0001-9583-9316

DOI: https://doi.org/10.18290/sp2546.26

Abstract

Over time, the structures of Polish-language pastoral care in Canada have been shaped and it functions to this day. What is very characteristic of it is the fact that one of the basic institutions in these structures is personal parishes to this day, in contrast to, for example, the neighbouring United States of America, where this pastoral care is based on completely different structural solutions. In this article, referring to the example of Canada and Polish-language pastoral care, we want to confirm that a personal parish is still a valid proposal for the structures of migrant pastoral care and can provide proper pastoral care for this group of believers. The article will discuss the process of shaping the Polish community in Canada, the structures of Polish pastoral care, personal parishes in Church documents and the contemporary functioning of this type of pastoral care in Canada.

Keywords:

Canada, personal parish, Polish-language pastoral care

Details

References

Statistics

Authors

Download files

pdf (Język Polski)

Altmetric indicators

Cited by / Share

Licence

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

References

Adamowicz L., Duszpasterstwo emigrantów w prawie kanonicznym, „Roczniki Nauk Prawnych” 17(2007), nr 1, s. 121-139.

Bakalarz J., Parafia personalna dla migrantów w prawodawstwie powszechnym Kościoła Zachodniego, Lublin: RW KUL 1977.

Bakalarz J., Podstawowe dokumenty Kościoła w sprawie opieki duszpasterskiej nad migrantami, „Studia Polonijne” 4(1981), s. 5-14.

Blank J.C., Creating Kashubsia. History, memory and identity in Canada's first Polish community, Montreal: Mc Gill-Queen’s University Press 2016.

Błażejak J., Współczesne zaangażowanie duszpasterskie Prowincji Wniebowzięcia NMP w Kanadzie, [w:] Polscy oblaci w służbie Polonii kanadyjskiej, red. W. Kluj, J. Różański (Studia i Materiały Misjologiczne, nr 13), Pelplin: Bernardinum 2007, s. 74-83.

Bruce T.C., Parish and Place, New York: Oxford University Press 2017.

Dohnalik J., Parafia personalna w Kościele łacińskim. Studium historyczno-prawne, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe UKSW 2022.

Kloskowski R., Kashubian culture in Canada, Masłowiczki: [S. Frymark] 2020.

Kongregacja ds. Biskupów, Instrukcja „De pastorali migratorum cura”, Rzym 1969.

Kowal W., Personal Parish as an element of the organizational structure of the pastoral care of Polish immigrants by the Missionary Oblates of Mary Immaculate in the Archdiocese of Toronto, „Annales Missiologici Posnanienses” 21(2016), s. 151-167.

Majewski R., Polacy w życiu kulturowym Kanady, „Cywilizacja i Polityka” 2012, nr 4, s. 346-359.

Matejko J., Kanadyjska polityka imigracyjna w stosunku do Polaków w latach 1896-1939, „Studia Polonijne” 3(1979), s. 23-60.

Mraczek M., Wczoraj i dziś duszpasterstwa polonijnego w Stanach Zjednoczonych Ameryki, „Studia Polonijne” 45(2024), s. 185-200.

Necel W., Prawno-duszpasterskie dyspozycje instrukcji „Erga migrantes caritsa Christi”, „Prawo Kanoniczne” 52(2009), nr 3-4, s. 51-68.

Necel W., Prawo migranta do specjalnego duszpasterstwa, Warszawa: Wydawnictwo UKSW 2012.

Necel W., Struktury polskojęzycznego duszpasterstwa w Kanadzie wobec procesów integracji, [w:] Polonia kanadyjska – przeszłość i teraźniejszość, red. W. Gliński, Warszawa: Wydawnictwo UKSW 2016, s. 291-310.

Papieska Rada ds. Duszpasterstwa Migrantów i Podróżujących, Instrukcja „Erga migrantes caritas Christi”, Rzym 2004.

Plewko J., Rozwój terytorialny duszpasterstwa polskiego w Kanadzie Wschodniej (1861-1985), „Duszpasterz Polski Zagranicą” 39(1988), nr 2(167), s. 263-286.

Plewko J., Warunki społeczne powstania i rozwoju polskiej opieki religijnej w Kanadzie Zachodniej (1896-1914), „Studia Polonijne” 13(1990), s. 167-185.

Pół wieku obecności chrystusowców w Ameryce Północnej, red. S. Hajkowski, M. Kamiński, T. Sielicki, Sterling Heights: Sterling Publishing 2003.

Reczyńska A., Drewniak D., Petelska M., Polacy w kanadyjskiej mozaice. 150 lat historii. [Katalog]. Gdynia: Muzeum Emigracji w Gdyni 2017.

Reczyńska A., Emigracja z Polski do Kanady w okresie międzywojennym, Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich 1986.

Reczyńska A., Polonia kanadyjska: dzieje i problemy współczesne, [w:] Polscy oblaci w służbie Polonii kanadyjskiej, red. W. Kluj, J. Różański, Pelplin: Bernardinum 2007, s. 13-34.

Reczyńska A., Polska diaspora w Kanadzie, [w:] Polska diaspora, red. A. Walaszek, Kraków: Wydawnictwo Literackie 2001, s. 30-50.

Różański J., Polscy oblaci w Kanadzie – duszpasterze polonijni i misjonarze (1896-2016), Pelplin: Bernardinum 2019.

Statistics Canada 2024 (table), Special Interest Profile. 2021 Census of Population. Statistics Canada Catalogue no. 98-26-00092021001. Ottawa. Released March 20, 2024. https://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2021/dp-pd/sip/index.cfm?Lang=E [dostęp: 10.11.2024].

Stawniak H., Problematyka migracji ludności w świetle zasad i niektórych działań Stolicy Apostolskiej, „Seminare” 26(2009), s. 143-157.

Śliz A., Gdy zobaczyłem Kanadę... Nadzieje. Oczekiwania. Rozczarowania, „Archiwum Emigracji”. Studia – szkice – dokumenty 2009, z. 2(11), s. 44-54.

Ziółkowska-Weiss K., Satisfaction with Selected Indicators of the Quality of Urban Space by Polonia in the Greater Toronto Area, „Land” 10(2021), s. 778. https://doi.org/10.3390/land10080778 [dostęp: 10.11.2024].