Zagrożenie poczucia bezpieczeństwa w pracy ratowników medycznych

Magdalena Bsoul-Kopowska

doi:10.18290/rns2026.0014

Data publikacji : 2026-03-31

Tom 55 Nr 1 (2026)

Zagrożenie poczucia bezpieczeństwa w pracy ratowników medycznych

Magdalena Bsoul-Kopowska

https://orcid.org/0000-0002-6167-6827

DOI: https://doi.org/10.18290/rns2026.0014

Abstrakt

Ratownictwo medyczne jest jednym z ważniejszych elementów systemu opieki zdrowotnej. Praca ratownika medycznego jest nierozerwalnie związana z ogromną odpowiedzialność i ciągłym ryzykiem. W artykule zostały przedstawione psychospołecznymi zagrożenia bezpieczeństwa dotyczące pracy zawodowej ratowników medycznych, a w szczególności skoncentrowano się na aktach agresji wobec ratowników podczas wykonywania obowiązków. Według Światowej Organizacji Zdrowia nawet 38 % pracowników służby zdrowia doświadcza przemocy fizycznej. Podczas badania ankietowego oszacowano częstości występowania agresji / przemocy wobec polskich ratowników medycznych oraz zbadano poczucia bezpieczeństwa ratowników medycznych w pracy zawodowej i określono wpływ agresywnych zachowań pacjentów i osób im towarzyszących na jakość wykonywanych obowiązków zawodowych.

Słowa kluczowe:

ratownictwo medyczne, bezpieczeństwo, zagrożenia; agresja

Szczegóły

Bibliografia

Statystyki

Autorzy

Pobierz pliki

pdf

Zasady cytowania

Bsoul-Kopowska, M. (2026). Zagrożenie poczucia bezpieczeństwa w pracy ratowników medycznych. Roczniki Nauk Społecznych, 55(1), 69–85. https://doi.org/10.18290/rns2026.0014

Wskaźniki altmetryczne

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Burzec M. i Laskowska A. (2025), Medycy w Europie nie czują się bezpieczni, Euronews, 30.04, https://pl.euronews.com/europa/2025/04/30/medycy-w-europie-nie-czuja-sie-bezpieczni [dostęp: 15.11.2025].

Chodorowska A.E. (2025), Specyfika zawodu ratownika medycznego a odpowiedzialność prawna za błąd medyczny, Studia Prawnoustrojowe, nr 69, s. 93-125. https://doi.org/10.31648/sp.11521

Evans R., McGovern R., Birch J. i Newbury-Birch D. (2014), Which Extended Paramedic Skills Are Making an Impact in Emergency Care And Can Be Related to the UK Paramedic System? A Systematic Review of the Literature, Emergency Medicine Journal, nr 7, s. 594-603. https://doi.org/10.1136/emermed-2012-202129

Feerick F., Coughlan E., Knox S., Murphy A., Grady I. i Deasy C. (2025), Exploring Alternative Paramedic Roles: A Multinational Mixed-Methods Survey, BMC Medical Education, artykuł 600. https://doi.org/10.1186/s12909-025-07113-x

Frydrysiak K., Grześkowiak M. i Podlewski R. (2014), Agresja pacjentów zagrożeniem w pracy zespołów ratownictwa medycznego, Anestezjologia i Ratownictwo, nr 4, s. 381-391.

Ganzeboom H.B.G., De Graaf P.M. i Treiman D.J. (1992), A Standard International Socio-Economic Index of Occupational Status, Social Science Research, nr 1, s. 1-56. https://doi.org/10.1016/0049-089X(92)90017-B

Goniewicz M. (2010), Ratownik Medyczny – kluczowy zawód systemu państwowe ratownictwo medyczne, [w:] J. Konieczny (red.), Ratownictwo w Polsce lata 1990-2010, Inowrocław: Garmond, s. 145-157.

Gorczyca A. (2025), Nie żyje ratownik medyczny, zaatakował go mężczyzna, któremu udzielał pomocy. Nowe informacje o tym, jak doszło do tej tragedii, Wyborcza.pl, 25.01, https://warszawa.wyborcza.pl/warszawa/7,54420,31643049,siedlce-nie-zyje-ratownik-medyczny-zostal-zaatakowany-przez.html [dostęp: 2.03.2026].

Ilić I.M., Arandjelović M.Ž., Jovanović J.M. i Nešić M.M. (2017), Relationships of Work-Related Psychosocial Risks, Stress, Individual Factors and Burnout – Questionnaire Survey Among Emergency Physicians and Nurses, Medycyna Pracy, nr 2, s. 167-178. https://doi.org/10.13075/mp.5893.00516

Kos: ratownicy medyczni wzywają pomoc około trzech tysięcy razy rocznie, (2025), Pulsmedycyny.pl, 6.02, https://pulsmedycyny.pl/system-ochrony-zdrowia/ratownictwo-medyczne/kos-ratownicy-medyczni-wzywaja-pomoc-okolo-trzech-tysiecy-razy-rocznie [dostęp: 15.11.2025].

Kukułka J. (1982), Międzynarodowe stosunki polityczne, Warszawa: PWN.

Kulczycka K., Grzegorczyk-Puzio E., Stychno E., Piasecki J. i Strach K. (2016), Wpływ pracy na samopoczucie ratowników medycznych, Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, nr 1, s. 66-71. https://doi.org/10.5604/20834543.1198726

Mikos M., Kopacz P. i Żurowska M. (2018), Problematyka agresji wobec ratowników medycznych w zespołach ratownictwa medycznego, Bezpieczeństwo. Teoria i praktyka, nr 2, s. 57-65.

Miłowski T., Mitura K.M., Celiński D., Perłowski T., Jastrzębski P., Zalewska-Szajda B. i Szajda S.D. (2024), Emergency Medical Service Through the Centuries – The Polish Perspective, Medical Research Journal, nr 1, s. 113-119. https://doi.org/10.5603/mrj.97786

Mitał M, Rzeźnicki A. i Stelmach W. (2016), Health and Life Hazards Related to Aggressive Behaviour of Patients Diagnosed with Alcohol Abstinence Syndrome, Psychiatria i Psychologia Kliniczna, nr 2, s. 86-90. https://doi.org/10.15557/PiPK.2016.0012

Mościcka-Teske A. i Potocka A. (2016), Zagrożenia psychospołeczne w miejscu pracy w Polsce, Zeszyty Naukowe Politechniki Poznańskiej. Organizacja i Zarządzanie, nr 70, s. 139-153. https://doi.org/10.21008/j.0239-9415.2016.070.10

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 stycznia 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym, Dz.U. 2026. poz. 141.

Olschowka N. i Möckel L. (2021), Aggression and Violence Against Paramedics and the Impact on Mental Health: A Survey Study, Journal of Emergency Medicine, Trauma and Acute Care, nr 3, artykuł 15. https://doi.org/10.5339/jemtac.2021.15

Paplicki M. i Godzińsk J. (2023), Ratownictwo medyczne w systemie bezpieczeństwa wewnętrznego państwa, [w:] T. Kocowski i M. Raduła (red.), Powszechna ochrona ludności. Krajowy system ratowniczy. Ochotnicze straże pożarne, Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, s. 66-82.

„Prosto w klatkę piersiową”. Ratownik zabity nożem. Dwa zarzuty i areszt dla podejrzanego (2025), TVN24.pl, 27.01, https://tvn24.pl/tvnwarszawa/okolice/siedlce-ratownik-zabity-nozem-zarzuty-i-areszt-dla-podejrzanego-st8278993 [dostęp: 15.11.2025].

Sagan A. i Richardson E. (2015), The Challenge of Providing Emergency Medical Care, Eurohealth, nr 4, s. 3-5.

Sip M., Juskowiak K., Zgorzalewicz-Stachowiak M., Zeńczak-Praga K., Rybakowski M. i Podlewski R. (2019), Ewolucja zawodu ratownika medycznego w Polsce oraz zagrożenia związane z jego wykonywaniem, Hygeia Public Health, nr 1, s. 15-22.

Sofuoglu Z, Jaeger B, Sofuoglu T., Kamyabi L. i Bianchi S. (2024), Determining the Emergency Medical Services Innovation Needs Through a Coordination and Support Action, Open Research Europe, nr 4, artykuł 264. https://doi.org/10.12688/openreseurope.18449.1

Urząd Statystyczny w Katowicach (2024), Ratownictwo medyczne w województwie śląskim w 2023 r., https://katowice.stat.gov.pl/files/gfx/katowice/pl/defaultstronaopisowa/1377/2/1/infografika_dzien_ratownictwa_medycznego.pdf [dostęp: 2.03.2026]/.

Ustawa z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym, Dz.U. 2006, nr 191, poz. 1410.

Ustawa z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych, Dz.U. 2022, poz. 2705.

Ustawa z dnia 24 kwietnia 2025 r. o zmianie ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. 2025, poz. 637.

WHO (1980), Health Aspects of Wellbeing in Workplaces. Report on a WHO Working Group, Prague, 18-20 September 1979, https://iris.who.int/handle/10665/381438 [dostęp: 2.03.2026].

WHO (1986), Psychosocial Factors at Work: Recognition and Control, Geneva: International Labour Office.

Widerszal-Bazyl M. (2009), Pojęcie ryzyka psychospołecznego w pracy, Bezpieczeństwo Pracy. Nauka i Praktyka, nr 6, s. 6-8.

Zięba R. (2012), O tożsamości nauk o bezpieczeństwie, Zeszyty Naukowe AON, nr 1, s. 7-22.

Zużewicz K. i Konarska M. (2004), Zmiany tolerancji pracy zmianowej – fizycznej i umysłowej – związane z wiekiem, Bezpieczeństwo Pracy. Nauka i Praktyka, nr 7-8, s. 28-30.