Media immersyjne non-fiction w odbiorze użytkowników – analiza recenzji doświadczeń VR w ekosystemie Meta

Wojciech Welskop

doi:10.18290/rns2026.0002

Data publikacji : 2026-02-11

Nr Online First

Media immersyjne non-fiction w odbiorze użytkowników – analiza recenzji doświadczeń VR w ekosystemie Meta

Wojciech Welskop

https://orcid.org/0000-0002-9457-0586

DOI: https://doi.org/10.18290/rns2026.0002

Abstrakt

Celem artykułu jest ukazanie, jak użytkownicy doświadczają i oceniają immersyjne narracje VR non-fiction w ekosystemie Meta. Przeanalizowano 180 publicznych recenzji trzech tytułów (Anne Frank House VR, National Geographic Explore VR, Goliath: Playing with Reality). Przeprowadzono analizę zawartości uwzględniając autorski klucz kategoryzacyjny obejmujący cztery wymiary jakości przekazu oraz kodowanie walorów i sentymentu. Najczęściej zgłaszano problemy z treścią, a spośród trudności technicznych dominowały kwestie stabilności działania aplikacji. Pozytywne opinie podkreślały poczucie obecności, emocjonalne zaangażowanie i wartość edukacyjną. Wnioski wskazują, że odbiór VR non-fiction zależy od równowagi między eliminacją barier użytkowych a dostarczaniem treści o wartości poznawczej i emocjonalnej.

Słowa kluczowe:

media immersyjne, wirtualna rzeczywistość, VR non-fiction, recenzje użytkowników, ekosystem Meta

Szczegóły

Bibliografia

Statystyki

Autorzy

Pobierz pliki

pdf

Zasady cytowania

Welskop, W. (2026). Media immersyjne non-fiction w odbiorze użytkowników – analiza recenzji doświadczeń VR w ekosystemie Meta. Roczniki Nauk Społecznych, (Online First). https://doi.org/10.18290/rns2026.0002

Wskaźniki altmetryczne

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Anne Frank House VR na urządzeniu Meta Quest. (b.r.), Oculus, https://www.meta.com/pl-pl/experiences/anne-frank-house-vr/1958100334295482/ [dostęp: 13.08.2025].

Arora G., Kumar V., Mangla A. i Verma R. (2024), Immersive Learning: Navigating the Future With Virtual and Augmented Reality in Education, [w:] R. Aggarwal, P. Gupta, S. Singh i R. Bala (red.), Augmented Reality and the Future of Education Technology, Hershey, PA: IGI Global Scientific Publishing, s. 86-107.

Azuma R.T. (1997), A Survey of Augmented Reality, Presence: Teleoperators and Virtual Environments, nr 4, s. 355-385. https://doi.org/10.1162/pres.1997.6.4.355

Cummings J.J. i Bailenson J.N. (2016), How Immersive Is Enough? A Meta-Analysis of the Effect of Immersive Technology on User Presence, Media Psychology, nr 2, s. 272-309. https://doi.org/10.1080/15213269.2015.1015740

De la Peña N., Weil P., Llobera J., Giannopoulos E., Pomés A., Spanlang B., Friedman D., Sanchez-Vives M.V. i Slater M. (2010), Immersive Journalism: Immersive Virtual Reality for the first-Person Experience of News, Presence: Teleoperators and Virtual Environments, nr 4, s. 291-301. https://doi.org/10.1162/PRES_a_00005

Domínguez E. (2017), Going Beyond the Classic News Narrative Convention: The Background to and Challenges of Immersion in Journalism, Frontiers in Digital Humanities 4, artykuł 10. https://doi.org/10.3389/fdigh.2017.00010

Goliath: Playing with Reality na urządzeniu Meta Quest. (b.r.), Oculus, https://www.meta.com/pl-pl/experiences/goliath-playing-with-reality/3432432656819712/ [dostęp: 13.08.2025].

Green M.C. i Appel M. (2024), Narrative Transportation: How Stories Shape How We See Ourselves and the World, [w:] B. Gawronski (red.), Advances in Experimental Social Psychology, t. 70, Amsterdam: Elsevier, s. 1-82. https://doi.org/10.1016/bs.aesp.2024.03.002

Green M.C. i Brock T.C. (2000), The Role of Transportation in the Persuasiveness of Public Narratives, Journal of Personality and Social Psychology, nr 5, s. 701-721. https://doi.org/10.1037/0022-3514.79.5.701

Herrera Damas S. i Benítez de Gracia M.J. (2022), Immersive Journalism: Advantages, Disadvantages and Challenges from the Perspective of Experts, Journalism and Media, nr 2, s. 330-347. https://doi.org/10.3390/journalmedia3020024

Jerald J. (2015), The VR Book: Human-Centered Design for Virtual Reality, San Rafael, CA: Morgan & Claypool.

Kaplan-Rakowski R. i Meseberg K. (2019), Immersive Media and Their Future, [w:] R.M. Branch, H. Lee i S.S. Tseng (red.), Educational Media and Technology Yearbook, t. 42, Cham: Springer, s. 143-153.

Kuzmina A.M. i Kuzmin A.E. (2024), Immersive «Post-Internet» Technologies in Media Communications And Journalism, [w:] S. Shaposhnikov i L. Sharakhina (red.), Proceedings of the 2024 Communication Strategies in Digital Society Seminar (2024 ComSDS), St. Petersburg: b.w., s. 79-82. https://doi.org/10.1109/ComSDS61892.2024.10502034

Lisowska-Magdziarz M. (2004), Analiza zawartości mediów: Przewodnik dla studentów. Wersja 1.1, Kraków: Uniwersytet Jagielloński.

Majewska K. (2023), Doświadczenie w wirtualnej rzeczywistości a pamięć wzrokowa, E-Mentor, nr 3, s. 61-69. https://doi.org/10.15219/em100.1620

Marougkas A., Troussas C., Krouska A. i Sgouropoulou C. (2023), Virtual Reality in Education: A Review of Learning Theories, Approaches and Methodologies for the Last Decade, Electronics, nr 13, artykuł 2832. https://doi.org/10.3390/electronics12132832

Mayring P. (2021), Qualitative Content Analysis: A Step-by-Step Guide, London: Sage.

Meta – kup okulary SI i gogle VR. (b.r.), Meta, https://www.meta.com/pl/?srsltid=AfmBOorc6fGiyJG8tMyG5Of8mwLEOxKyI-MTXH4YU-nz2YCIe4NFy9nj [dostęp: 13.08.2025].

Michalczyk S. (2008), Stare i nowe idee w teorii Uses and Gratifications, Zeszyty Prasoznawcze, nr 3-4, s. 29-44.

Milgram P. i Kishino F. (1994), A Taxonomy of Mixed Reality Visual Displays, IEICE Transactions on Information and Systems, nr 77, s. 1321-1329.

National Geographic Explore VR na urządzeniu Meta Quest. (b.r.). Oculus, https://www.meta.com/pl-pl/experiences/national-geographic-explore-vr/2046607608728563/ [dostęp: 13.08.2025].

Palinkas L.A., Horwitz S.M., Green C.A., Wisdom J.P., Duan N. i Hoagwood K. (2015), Purposeful Sampling for Qualitative Data Collection and Analysis in Mixed Method Implementation Research, Administration and Policy in Mental Health and Mental Health Services Research 42, s. 533-544. https://doi.org/10.1007/s10488-013-0528-y

Pisarek W. (1983), Analiza zawartości prasy, Kraków: Ośrodek Badań Prasoznawczych.

Siwak W. (2016), Matrix i pół-Matrix czyli rzeczywistość wirtualna i rzeczywistość rozszerzona jako wyzwania dla tożsamości, kultury, sztuki i edukacji, Rocznik Naukowy Kujawsko-Pomorskiej Szkoły Wyższej w Bydgoszczy, nr 11, s. 355-388.

Slater M. (2009), Place Illusion and Plausibility Can Lead to Realistic Behaviour in Immersive Virtual Environments, Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, nr 364, s. 3549-3557. https://doi.org/10.1098/rstb.2009.0138

Slater M. i Sanchez-Vives M.V. (2016), Enhancing Our Lives with Immersive Virtual Reality, Frontiers in Robotics and AI 3, artykuł 74. https://doi.org/10.3389/frobt.2016.00074

Speicher M., Hall B.D. i Nebeling M. (2019), What is Mixed Reality?, [w:] S. Brewster i G. Fitzpatrick (red.), Proceedings of the 2019 CHI Conference on Human Factors in Computing Systems, New York: Association for Computing Machinery, s. 1–15.

Stemler S. (2000), An Overview OF Content Analysis, Practical Assessment, Research and Evaluation, nr 1, s. 17. https://doi.org/10.7275/z6fm-2e34

Steuer J. (1992), Defining Virtual Reality: Dimensions Determining Telepresence, Journal of Communication, nr 4, s. 73-93. https://doi.org/10.1111/j.1460-2466.1992.tb00812.x

Sundar S.S. i Limperos A.M. (2013), Uses and Grats 2.0: New Gratifications for New Media, Journal of Broadcasting & Electronic Media, nr 4, s. 504-525. https://doi.org/10.1080/08838151.2013.845827

Welskop W. (2025), Rozszerzona rzeczywistość (AR) w dziennikarstwie – analiza 31 eksperymentów opublikowanych w The New York Times, Zeszyty Prasoznawcze, nr 2, s. 29-48.

Witmer B.G. i Singer M.J. (1998), Measuring Presence in Virtual Environments: A Presence Questionnaire, Presence, nr 3, s. 225-240. https://doi.org/10.1162/105474698565686

Żyrek-Horodyska E. (2021), Dziennikarstwo immersji w perspektywie zwrotu afektywnego, Media–Kultura–Komunikacja Społeczna, nr 17, s. 61-78. https://doi.org/10.31648/mkks.6118