Dylematy z klasyfikowaniem zadań wykonywanych na rzecz ochrony ludności (obrony cywilnej) w czasie wojny

Mariusz Wojciszko

doi:10.18290/rns2026.0004

Published : 2026-02-16

No. Online First

Dilemma in Classifying Tasks Performed for the Protection of the Civility (Civil Defense) in Time of War

Mariusz Wojciszko

https://orcid.org/0000-0002-6887-2513

DOI: https://doi.org/10.18290/rns2026.0004

Abstract

A review of Poland’s national security and defense strategies to date makes it possible to get acquainted with the official main directions of the activities of the non-military part of the state defense system. These include ensuring in the event of an external military threat and war: support of own troops and allied troops conducting a defensive operation on the territory of the Republic of Poland; continuity of the functioning of state structures; living conditions and survival of the civilian population. Such a presentation of the functions of the non-military subsystem of the of the state defense system, situates the tasks for ensuring living conditions and survival of the civilian population in the category of defense tasks. Therefore, it is worth posing the question of whether the tasks for ensuring the livelihood and survival of the civilian population fall within the strictly defense sphere, within which defense tasks are identified?

Keywords:

public administration, defense response, defense tasks, civil protection, civil defense

Details

References

Statistics

Authors

Download files

pdf (Język Polski)

Citation rules

Wojciszko, M. (2026). Dilemma in Classifying Tasks Performed for the Protection of the Civility (Civil Defense) in Time of War. Roczniki Nauk Społecznych, (Online First). https://doi.org/10.18290/rns2026.0004

Altmetric indicators

Cited by / Share

Licence

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

References

Bojarski K. (2011), Pozycja i zadnia samorządu terytorialnego w zakresie zarzadzania kryzysowego, [w:] E. Szynowski i M. Karpiuk (red.), Bezpieczeństwo narodowe Rzeczpospolitej Polskiej w świetle prawa wewnętrznego i międzynarodowego, Warszawa: Wydawnictwo AON, s. 66-75.

Dolnicki B. (2015), Organizacja samorządu terytorialnego z perspektywy powierzanych mu zadań (próba określenia obszarów badawczych), [w:] T. Bąkowski (red.), Organizacja administracji publicznej z perspektywy powierzanych jej zadań, Warszawa: Wydawnictwo LEX a Wolters Kluwer Business, s. 36-46.

Dynak R. (2021), Planowanie i realizacja zadań obronnych w samorządach terytorialnych, Warszawa: Wydawnictwo Akademii Sztuki Wojennej.

Kitler W. (2009), Pojęcie, istota i zakres zadań obronnych, [w:] W. Kitler i in. (red.), Zadania obronne samorządu terytorialnego. Materiał studyjny, Warszawa: Wydawnictwo AON, s. 12-20.

Konwencja Genewska z dnia 12 sierpnia 1949 r. o ochronie osób cywilnych podczas wojny, tzw. IV Konwencja Genewska z 1949 r., Dz.U. 1956, nr 38, poz. 171, s. 170-252.

Konwencja Genewska z dnia 12 sierpnia 1949 r. o traktowaniu jeńców wojennych, tzw. III Konwencja Genewska z 1949 r., Dz.U. 1956, nr 38, poz. 171, s. 71-169.

Leoński Z. (2001), Samorząd terytorialny w RP, wyd. 3 rozszerz., Warszawa: Wydawnictwo C. H. Beck.

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 19 lipca 2019 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, Dz.U. 2019, poz. 1541 t.j.

Pierwszy Protokół dodatkowy do Konwencji Genewskich z dnia 12 sierpnia 1949 r. dotyczącego ochrony ofiar międzynarodowych konfliktów zbrojnych, sporządzony w Genewie dnia 8 czerwca 1977 r., Dz.U. 1992, nr 45, poz. 175 oraz z 2015, poz. 1056.

Rezolucja nr 3314/XXIX Zgromadzania Ogólnego Organizacji Narodów Zjednoczonych z dnia 14 grudnia 1974 r.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 stycznia 2025 r. w sprawie warunków i trybu planowania i finansowania zadań wykonywanych w ramach przygotowań obronnych państwa przez organy administracji rządowej, organy samorządu terytorialnego i przedsiębiorców, Dz.U. 2025, poz. 73.

Strategia obronności Rzeczypospolitej Polskiej. Strategia sektorowa do Strategii bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej, przyjęta przez Radę Ministrów w dniu 23 grudnia 2009 r.

Ustawa z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, Dz.U. 1967, nr 44, poz. 220.

Ustawa z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw, Dz.U. 1990, nr 34, poz. 198.

Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, Dz.U. 1998, nr 91, poz. 578.

Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, Dz.U. 1998, nr 91, poz. 576.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 2002 r. o stanie wojennym oraz o kompetencjach Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych i zasadach jego podległości konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej, Dz.U. 2017, poz. 1932.

Ustawa z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym, Dz.U. 2023, poz. 122 t.j., z 2024, poz. 834, 1222, 1473.

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, Dz.U. 2022 poz. 655.

Ustawa z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej, Dz.U. 2024, poz. 1907.

Wojciszko M. (2025), Pozamilitarne przygotowania obronne w realizacji polityki bezpieczeństwa RP, Warszawa: Wydawnictwo Akademii Sztuki Wojennej.