Liturgiczny obraz Trójjedynego Boga

Bogusław Migut

Abstrakt


Liturgia nie tylko uobecnia wydarzenia zbawcze w perspektywie liturgii niebiańskiej. Poza swym wymiarem sprawczym, czyli działaniem ex opero operato w odniesieniu do zbawczego misterium Boga, jest ona symbolem tegoż misterium, a nawet jego obrazem. Przy czym znaczenie obrazowości liturgii musi być właściwie rozumiane, a w tym celu odniesione do znaczenia symbolu. Alexander Schmemann mówi, że w pierwotnym rozumieniu symbol jest ujawnieniem i obecnością innej rzeczywistości, która w danych warunkach nie może zostać ukazana inaczej niż w nim i poprzez niego. Dość często jednak zdarza się zewnętrzne podobieństwo pomiędzy widzialną warstwą symbolu a rzeczywistością symbolizowaną. Taka sytuacja doprowadza do spłycenia symbolu. Szczególnie cierpi na tym przestrzeń sakralna i sama liturgia, gdyż jej symbolika została ukształtowana w historii zbawienia, a swoje źródło ma w Piśmie Świętym. Jednakże można, a nawet należy mówić o symbolicznej obrazowości całej clebracji liturgicznej. Obrazowość ta powstaje w wyniku docierania do rzeczywistości symbolizowanej.

W wyniku takiego zabiegu odkrywa się, że liturgia jest odbiciem Trójcy Przenajświętszej. Jest ona bowiem wspólnym dziełem trzech Osób Boskich. Głównym narzędziem i trwaniem w czasie dzieła zbawienia jest Kościół. Kościół i jego liturgia noszą w sobie symbol/obraz wewnętrznej jedności i miłości Osób Boskich, ale też objawiają posłannictwo poszczególnych Osób na zewnątrz. Kardynał Tomáš Špidlík ukazuje to na podstawie teologii Ojców Kościoła w odniesieniu do nauczania Soboru Watykańskiego II. Teologia liturgiczna przedstawia trynitarne źródło chrześcijańskiej miłości i jedności oraz chrześcijańskiej solidarności. Komunia Osób Trójcy Świętej objawia się zwłaszcza w Eucharystii jako źródło wszelkiej jedności. Objawia ona przejście od jedności trynitarnej do jedności wewnątrzkościelnej i między poszczególnymi wspólnotami eklezjalnymi, aż po wszelkie więzi międzyludzkie.


Słowa kluczowe


Przenajświętsza Trójca; liturgia; Eucharystia; symbol; obraz; teologia liturgiczna; Alexander Schmemann; Tomáš Špidlík; Achille Maria Triacca

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Casel O., Die Liturgie als Mysterienfeier, Freiburg: Herder 19233.

Casel O., Mysterium der Ekklesia. Von der Gemeinschaft aller Erlösten in Christus Jesus. Aus Schriften und Vorträgen, Mainz: Matthias-Grünewald-Verl. 1961.

Klauza K., Teologiczna hermeneutyka ikony, Lublin: RW KUL 2002.

Lukken G., Nella liturgia la fede si realizza in modo insostituibile, „Concilium”. Rivista internazionale di teologia 9(1973), z. 2, s. 31-42.

Marsili S., Teologia liturgica, w: Nuovo dizionario di liturgia, red. D. Sartore, A.M. Triacca, Roma: Ed. Paoline 19842, s. 1508-1525.

Migut B., Teologia liturgiczna szkoły rzymskiej, Lublin: Wydawnictwo KUL 2007.

Schmemann A., Eucharystia – misterium Królestwa, Białystok: Orthdruk 1997.

Świerzawski W., Pro cuius amore, Wrocław: WWKA 1984.

Špidlík T., Zanurzeni w Trójcy. Krótkie studium o Trójcy Świętej, Kraków: Wydawnictwo OO. Franciszkanów „Bratni Zew” 2003.

Triacca A.M., La structure trinitaire des „Preces Eucharisticae” dans la liturgie ambrosienne (Hier et aujourd'hui), w: Trinité et Liturgie. Conférences Saint-Serge, XXXe Semaine d'études liturgiques. Paris, 28 juin-1er juillet 1983, red. A.M. Triacca, A. Pistoia (Bibliotheca Ephemerides Liturgicae, Subsidia 32), Roma: Edizioni Liturgiche 1984, s. 301-384.

Triacca A.M., Anno Liturgico: „icona” del rapporto tra l'„hodie” e l'„eschaton”, „Rivista Liturgica” 75(1988), s. 473-485.

Vagaggini C.: Prospetto di un saggio su simbolismo e linguaggio teologico, w: Symbolisme et Théologie (Sacramentum 2), Roma: Editrice Anselmiana 1974, s. 290-311.




DOI: http://dx.doi.org/10.18290/rt.2016.63.12-6

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Roczniki Teologiczne · ISSN 2353-7272 | eISSN 2543-5973
© Towarzystwo Naukowe KUL & Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II – Wydział Teologii


Artykuły w czasopiśmie dostępne są na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe (CC BY-NC-ND 4.0)