Małoletni jako dawca i biorca przeszczepów – ex vivo i ex mortuo. Regulacje i dylematy prawne

Jolanta Pacian

Abstrakt


Celem pracy jest omówienie rozwiązań prawnych dotyczących przeszczepów ex vivo i ex mortuo, których podmiotem jest małoletni jako dawca albo biorca, oraz rozważnie argumentów prawnych uzasadniających i negujących ich dokonywanie.

Regulacje prawne dotyczące transplantologii zawarte są w ustawie z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów. Natomiast status małoletniego warunkują przepisy prawne zawarte zarówno w Kodeksie cywilnym, jak i Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Chociaż przepisy ustawy transplantacyjnej czasem zawierają pewne sprzeczności, to jednak w przeważającej większości pozytywnie należy ocenić zwłaszcza te rozwiązania prawne, które traktują o możliwości wyrażenia przez sąd opiekuńczy zgody zastępczej, niejednokrotnie bardzo często ratującej zdrowie a nawet życie małoletniego. Również ciekawe są unormowania obowiązujące w Austrii, Niemczech czy Hiszpanii, które z dużym powodzeniem i korzyścią dla małoletnich zarówno dawców, jak i biorców mogłyby być implementowane do naszego systemu prawnego.


Słowa kluczowe


małoletni; dawca; biorca; regulacje; transplantacja

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Daniluk Paweł: Zgoda zastępcza na naruszenie dóbr prawnych w prawie karnym, „Prokuratura i Prawo” 2005, nr 5, s. 81.

Duda Juliusz: Cywilnoprawna problematyka transplantacji medycznej, Lex a Wolters Kluwer business, Warszawa 2011, s. 123.

Dukiet-Nagórska Teresa: Niepodjęcie – zaprzestanie terapii a prawo karne, „Prawo i Medycyna” 2010, nr 1, s. 36.

Dukiet-Nagórska Teresa: Świadoma zgoda pacjenta w ustawodawstwie polskim, „Prawo i Medycyna” 2000, nr 6-7, s. 78.

Europejskie standardy bioetyczne: wybór materiałów, red. i tłum. Tadeusz Jasudowicz, TNOiK Dom Organizatora, Toruń 1998, s. 81-86.

Filar Marian: Postępowanie lecznicze (świadczenia zdrowotne) w stosunku do pacjenta niezdolnego do wyrażenia zgody, „Prawo i Medycyna” 2003, nr 13, s. 41.

Gałęska-Śliwka Anita: Transplantacja ex mortuo z udziałem małoletniego, „Prawo i Medycyna” 2003, nr 1-2, s. 74.

Gesetz über die Spende, Entnahme und Übertragung von Organen (Transplantationsgesetz-TPG) vom 5. November 1997, BGBI I 1997, 2631.

Guzik-Makaruk Ewa M.: Transplantacja organów, narządów i tkanek w ujęciu prawnym i kryminologicznym, Temida 2, Białystok 2008, s. 290 i 291.

Haberko Joanna, Uhrynowska-Tyszkiewicz Izabela: Ustawa o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów. Komentarz, LEX/el 2014.

Kubiak Rafał: Prawo medyczne, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2010, s. 510.

Lipski Jan: Opinia prawna na temat rządowego projektu ustawy o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, narządów i tkanek, druk sejmowy nr 3856, http://orka.sejm.gov.pl/proc4.nsf/opisy/3856.htm

Mularski Krzysztof: Problematyka przeszczepu od małoletniego żywego dawcy, „Państwo i Prawo” 2013, nr 7, s. 54.

Pyrzyńska Agnieszka: Dostęp pacjenta do świadczeń zdrowotnych (na tle ustawy o działalności leczniczej), „Państwo i Prawo” 2011, nr 12, s. 16.

Rejman Genowefa: Zgoda dawcy narządu lub organu na uszkodzenie ciała jako okoliczność uchylająca bezprawność czynu, „Nowe Prawo” 1988, nr 4, s. 24.

Szewczyk Maria: Wybrane prawne aspekty wykonywania zawodu lekarza, „Folia Medica Cracoviensia” 1998, nr 3-4, s. 103.

Schweizerisches Zivilgesetzbuch vom 10. Dezember 1907, SR. Systematische Sammlung des Bundesrechts, 210.

Zielińska Eleonora: Transplantacja w świetle prawa w Polsce i na świecie, „Państwo i Prawo” 1995, nr 6, s. 26.

ABGB Allgemeines Bürgerliches Gesetzchbuch, www.ris.bka.gv.at




DOI: http://dx.doi.org/10.18290/rnp.2015.25.3-4

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Roczniki Nauk Prawnych · ISSN 1507-7896 | eISSN 2544-5227

© Towarzystwo Naukowe KUL & Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II – Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji


Artykuły w czasopiśmie dostępne są na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe (CC BY-NC-ND 4.0)